. . . .


5 May 2013

بەڕێوە چوونی سێمیناری شیكردنەوە و لێكدانه‌وه‌ی ڕووداوی مه‌ریوا?


ناوەندی هەوال- سوید: رۆژی شەممە رێکەوتی ٤ی مەی ٢٠١٣، بە مەبەستی شی کردنەوەو لێکدانەوەی رووداوەکەی مەریوان، سێ رێکخراوی ژنانی کورد لە تاراوگە، یەکێتی ژنانی دێموکراتی کوردستان، رێکخراوی مافی ژنی کوردو ژنانی کورد لە ئۆپسالا، سێمینارێکیان بۆ شی کردنەوەو لێکدانەوەی ئەو رووداوە و چالاکیەکانی دوای ئەو رووداوە پێک هێنا.
سەرەتا شەهلا دەبباغی وەک مۆدێراتۆری پانیلەکان بە کورتی لە سەر هەڵدانی رووداوەکە و هەر وەها ئەو چالاکیانە و دژکرده‌وانه‌ کە دوابەدوای رووداوەکە بە ئەنجام گەیشتون دوا. دەبباغی پێ وایە کە ئەو رووداوە دەبێ لە لایەن چالاکانی یەکسانی خواز و رووناکبیرانی تاراوگە نشین خوێندنەوەی جۆراجۆری لێ بکرێ، هەر بۆیە بە مەترەح کردنی چەند پرسیار وەک: ئایا ئەو رووداوە توانی شکافێک دروست بکا له‌ ئاست سیستمی نایەکسانی لە ئێران؟ ئایا توانی بێبەتە نوقتەیەکی وه‌ر سوڕان له‌ خه‌باتی یه‌کسانیخوازیدا؟ ئایا ئەو حەرەکەتە کاتی بوو یان درێژەی ده‌بێ؟ بۆ به‌رده‌وامی وه‌ها حه‌ره‌که‌تێک چ ده‌کرێ یان ده‌بێ بکرێ؟... ئه‌وجار پانێلەکەی سپارد بە باسی پانێل‌گێڕان.
یەکەم کەسی پانێل ناهید موکری بوو کە باسەکەی خۆی بە چۆنیەتی پێناسەکردنی جنسیەت لە کۆمەڵگای پیاوساڵاری دا دەست پێکرد، کە چۆن هێمای نێرینە بوون رەمزی سیمبولی‌ دەسەڵاتەو رێزو حورمەتی بۆ دیاری دەکرێ و بەشی مێنیەش بە پێچەوانەوە.
موکری لە باسەکەی دا ئیشاڕەی بە مێژووی دوورودرێژی نایەکسانی کۆمەڵایەتی کرد کە پیاو بوون و پیاوانە بوون جێگای شانازیەو ژن بوون و ژنانە بوون نە تەنیا جێگای شانازی نیە بەڵکۆ زۆر کات پێچەوانەکەشی دەبینرێت، تا حەددێک کە شێوەی لیباسی‌شی بۆ دیاری دەکرێ‌و تەنانەت لیباسەکەشی وەک موجازات بۆ پیاوان کەڵکی لێ وەردەگیرێت.
ناوبراو دوابەدوای قسەکانی باسی لە نوقاتی موسبەت‌و مەنفی دژکرده‌وه‌کانی دوای رووداوەکەی مەریوان کرد. هەڵوێستی خەڵک لە کوردستان و لە دەرەوە لەسەر ئەو رووداە کە هەڵوێستی کرداری وەک کەمپین، خۆ پێشاندان، نووسین، هونراوە و تەنانەت لە لایەن پیاوەکانەوە کە بە دەبەر کردنی لیباسی ژنانەوە هەڵوێستی خۆیان نیشان اد، دەتوانێ وەک خاڵی موسبەتی ئەو رووداوە چاو لێبکرێ کە نیشان درا خەلکەکەمان لە سەر هەر بابەتێک‌و رووداوێکی رۆژ هەڵوێستی پێویست دەگرێ.
ناهید موکری بە خوێندنەوەی پەیامی رێکخراوی ژنانی مەریوان کە لەسەر ماڵپەرەکەیانە، کۆتایی بە باسەکەی هێنا.
دووهەم کۆڕگێڕ هێرش ناسری بوو کە باسەکەی بە تەعریف لە چۆنیەتی هەڵکەوتنی شاری مەریوان دەست پێکردو کە بۆ چی ئەو جۆرە رووداوە لەو شارە روو دەدا و کەسایەتی ژنی کوردو بەگشتی کەسایەتی کورد دێتە ژێر پرسیار. ناسری لە باسەکەی دا بە شی کردنەوەی هەڵکەوتەی جوگرافیای شاری مەریوان، باسی لە مێژووی جووڵانەوەی فەرهەنگی و مەدەنی ئەو شارە کرد. هەر وەها ئیشاڕەی بەوە کرد کە لەگەڵ ئەوەی جووڵانەوەی زۆر لەو شارە هەبوە بەڵام بە داخەوە سەرچاوەیەکی ئەوتۆ نیە کە بتوانین لە باری دێکۆمێنتیەوە خوێندنەوەیەکی دروست‌و باش وەربگرین. ناوبراو باسی دوو رووداوی گرینگی دوای شۆڕشی گەلانی ئێرانی لەو شارە کرد. دروست بوونی یەکێتی جووتیاران و ئەو رۆڵەی کە چەپی کورد لەو شارە دا هەیبۆوە. هەر وەها یەکەم مەکتەبی قورئان لەو شارە دا دامەزراوە و کاریگه‌ری ئه‌و دوو بۆچوونه‌ رادیکاڵه‌ له‌وشاره‌ له‌ سه‌ر هه‌ڵسوکه‌وت یان شیوه‌ی دژکرده‌وه‌ی ئه‌و خه‌ڵکه‌ هێنانیه‌ به‌ر باس.
ناسری لە کۆتایی دا باسی پێوەند دانەوەی ئەو رووداوە لەگەڵ مێژووی مەریوان کرد، کە مەریوان ئەگەر چی پێگەیەکی بە هێزی چەپ بۆوە لە رۆژهەڵاتی کوردستان دا لە هەمان کات دا پێگەیەکە کە گرینگێکی تایبەتی بۆ کۆماری ئیسلامی هەیە. وە کۆماری ئیسلامی حەول دەدا بەو جۆرە کارانە ناوچەکانی کوردستان لە حاڵەتی دواکەوتوویی و دژە ژنی دا بێڵێتەوە.
سێهەم کۆڕگێڕ شەماڵ کاوە بوو کە باسەکەی بەو پرسیارە دەست پێکرد: لە مەریوان چی رووی دا کە بەو جۆرە رووناکبیران و یەکسانیخوزانی پێ راچلەکی؟ چونکە کۆماری ئیسلامی لە رۆژی یەکەمی دەسەڵاتی دا تا ئەوڕۆ لە هیچ چەشنە بێ‌حورمەتی، زوڵم‌و زۆر دریغی نەکردوە. نابراو لە ئیدامەی قسەکانی دا باسی لە کێشەکە کرد کە چەندە پێوەندی هەیە بە کێشەی یەکسانی رەگەزی‌و کێشەی فێمینیست، وە چەندە باسی ئەو شێوە لەو ئێعترازاتەی ئێمە لە واقیع دا ئێعترازێکی ناسیونالیستە بە رێژیمی کۆماری ئیسلامی. بە براوی شەمال کاوە کەڵک وەرگرتن لەو رووداوە بە دژی کۆماری ئیسلامی شتێکی باشە و سیاسەتە، بەڵام بە داخەوە کاتێک پرسیارەکە هێندێک گەورە بۆوە و لە سەتحی تۆری کومەلایەتی فەیسبووک هاتە دەرێ هیچ کاردانەوەیەکی لە ماڵپەری حیزبە سیاسیە کوردیەکان یان له‌ کۆمه‌ڵگادا نه‌بوو. ناوبراو گوتی مه‌ته‌رسی ئه‌وه‌ی لێ ده‌کرێ ئه‌و حه‌ره‌که‌ته‌ زۆرتر ببێته‌ باسێکی ناسیۆنالیستی هه‌تا حه‌ره‌که‌تێکی فێمینیستی یان یه‌کسانیخوازی.
دوایین کۆڕگێڕ گوڵاڵە شەڕەفکەندی بوو که‌ سه‌ردێری باسه‌که‌ی ئه‌و پرسیاره‌ بوو که‌ ده‌بێ چ بکه‌ین هه‌تا ئه‌و حه‌ره‌که‌ته‌ یان حه‌ره‌که‌تی له‌م شیوه‌یه‌ بتوانێ به‌رده‌وام بێت.
ناوبراو ئاماژه‌ی کرد ئه‌و راستییه‌ی که‌ ئه‌و حه‌ره‌که‌ته‌ و دژکرده‌وه‌ دوو لایه‌نی ناسیۆنالیستی و فێمینیستی یان یه‌کسانیخوازی هه‌یه‌ نکوڵی لێ ناکرێ به‌ڵام ناکرێ بڵێن لایه‌ن ناسیۆنالیستی به‌ ته‌واوی به‌ زه‌ره‌ری لایه‌نی یه‌کسانیخوازی ته‌واو دەبێ به‌ڵکوو ده‌کرێ ئه‌و لایه‌نه‌ ببێته‌ یاریده‌ر بۆ هێنانه‌ مه‌یدانی پیاوان بۆ پشتگیری له‌ باسی یه‌کسانیخوازی ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر ئه‌و هاتنه‌ مه‌یدانه‌ ته‌واو ئاگاهانه‌ نه‌بێت و بروای ته‌واو به‌ یه‌کسانی تێدا نه‌بێ. به‌ڵکوو ئه‌و پۆتانسیله‌ نابێ به‌ ره‌خنه‌ له‌ مه‌یدان به‌ده‌ر بکرێ یان ناهومێد بکرێ به‌ڵکوو ده‌بێ له‌ راستای هیدایه‌ت کردن و په‌ره‌ پێدان و قوڵتر کردنه‌وه‌ پشتگیری بکرێ و سه‌رمایه‌گوزاری له‌ سه‌ر بکرێ.
به‌ بروای ناوبراو دیالۆگی به‌رده‌وامی دوو لایه‌نی ناسیۆنالیستی و یه‌کسانیخوازی ته‌نیا رێگای چاره‌ی کێشه‌ی ژنی کورده‌ که‌ ته‌نیاگرفتی ژن بوون نییه‌ به‌ڵكوو ژنی کورده‌ و پێناسی کوردایه‌تی گرێدراوی ته‌واوی هه‌یه‌ له‌ گه‌ڵ کێشه‌ی نه‌یه‌کسانی له‌ کۆمه‌ڵگای کورده‌واریدا و چاره‌سه‌ری کێشه‌که‌ ده‌بێ و پێویسته‌ به‌ خۆماڵی بکرێ. چه‌ند خاڵ سه‌باره‌ت به‌ هاوکاری له‌ پێناوگه‌یشتن به‌ دیالۆگ له‌ نیوان ژنان و پیاوان بۆ بردنه‌ پێشی خه‌باتی یه‌کسانیخوازیبه‌شی کۆتای باسی ناوبراو بوو.
دوابەدوای باسەکان دەرگای تێبینی و راوبۆچوون بە رووی بەشداران دا کرایەوە کە زۆر چالاکانە لەسەر هەموو باسەکان ئال‌و گۆری بیرو را کرا. کاتژمێر ١٦،٤٥ کۆتایی بە سێمینارەکە هات.


بگه‌رێوه‌|ئەم بابەتە 860 جار بینراوە| بینێره‌| چاپ
Facebook| My Yahoo| Twitter| google




start|copyright © 2009 kdpmedia.org|contact